နိုင်ငံတကာသတင်း

ဖေဖော်၀ါရီလ ၂ ရက်။ အာဏာသိမ်းမြန်မာစစ်ကော်မရှင်ဘက်က အရှေ့တီမော (Timor Leste) သံအမတ်ကို ခေါ်ယူသတိပေးတာမျိုးတွေ ရှိနေပေမဲ့ Timor Leste တရားစီရင်ရေး အာဏာပိုင်တွေကတော့ ချင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့ (CHRO) က တင်သွင်းတဲ့ မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်ဗိုလ်ချုပ်မူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်အပါအ၀င် မြန်မာစစ်ကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင် ၁၀ ဦးကိုစစ်ရာဇဝတ်မှုနဲ့ လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်တဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေနဲ့ တရားစွဲဆိုထားမှုကို စတင်လက်ခံလိုက်ပြီဖြစ်ပါတယ်။ အရှေ့တီမော (Timor Leste) တရားရုံးရဲ့ အမှုလက်ခံတာနဲ့ပတ်သက်ပြီး မြန်မာစစ်ကော်မရှင်ကို တရားဥပဒေကြောင်းအရ အရေးယူနိုင်ဖို့အတွက် လုပ်ဆောင်နေတဲ့ အမှုတွေကို ပံ့ပိုးကူညီပေးနေတဲ့ အဖွဲ့အစည်း (MAP) နဲ့ CHRO က ဖေဖော်၀ါရီ ၂ ရက်နေ့မှာ ပူးတွဲထုတ်ပြန်ထားတာဖြစ်ပြီး အခုလို Timor Leste တရားရုံးက လက်ခံလိုက်တဲ့ယခု အမှုဟာ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ အချင်းချင်းကြားမှာ…

ဇန်နဝါရီလ ၂၈ ရက်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်တွင်းရှိ ကလေးများအနေနဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာ လူဦးရေအများဆုံး ပြောဆိုကြတဲ့ ဟင်ဒီဘာသာစကား အရည်အချင်း တိုးတက်လာစေဖို့အတွက် မီဇိုရမ်ပြည်နယ် အစိုးရက ပြည်နယ်တစ်ဝန်းရှိ ကျောင်းအားလုံးမှာ “ဟင်ဒီစကားပြောနေ့” (Hindi-speaking day) ကို မိတ်ဆက်ဖို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်ကြောင်း India Today သတင်းဌာနမှာ ဇန်န၀ါရီလ ၂၈ ရက်နေ့ ဖော်ပြပါတယ်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် ပညာရေးဝန်ကြီး Vanlalthansai က ဒီအစီအစဉ်ကို ပြည်နယ်ပညာရေးဌာနရဲ့ ကြီးကြပ်မှုနဲ့အတူ တစ်လမှာ တစ်ကြိမ် ကျင်းပသွားမှာဖြစ်ပြီး သတ်မှတ်ထားတဲ့နေ့တွေမှာ ကျောင်းသားတွေရော ဆရာတွေပါ ဟင်ဒီလိုပဲ ပြောဆိုဆက်သွယ်ရမှာဖြစ်တယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကျေးလက်တောရွာက ကျောင်းသားတွေ ဟင်ဒီစကားပြော ပိုမိုကျွမ်းကျင်လာစေဖို့ ရည်ရွယ်တာဖြစ်ပါတယ်။ မီဇိုရမ်ဟာ တောင်ပေါ်ဒေသဖြစ်ပြီး မီဇိုမျိုးနွယ်စုတွေ အဓိကနေထိုင်တာကြောင့် ဟင်ဒီစကားပြောတဲ့သူ…

ဇန်နဝါရီလ ၂၆ ရက်။ ချင်းလူမျိုးတွေအများစု စစ်ဘေးရှောင်နေတဲ့ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်တွင်း လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်လာတာကြောင့် အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ဒေသမှာ ခရီးသွားလုပ်ငန်း အမြန်ဆုံးတိုးတက်လာတဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်လာတယ်လို့ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှုး ( Governor of Mizoram) ဖြစ်သူ Gen Vijay Kumar Singh က ဇန်နဝါရီလ ၂၆ ရက်နေ့မှာကျရောက်တဲ့၇၇ ကြိမ်မြောက် သမ္မတနိုင်ငံနေ့မိန့်ခွန်းမှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ၇၇ ကြိမ်မြောက် သမ္မတနိုင်ငံနေ့ အခမ်းအနားမှာ မိန့်ခွန်းပြောကြားရာမှာ Gen Vijay Kumar Singh က “မီဇိုရမ်ကို လာရောက်လည်ပတ်တဲ့ ခရီးသွားဦးရေဟာ ၂၀၂၅-၂၆ ခုနှစ်အတွင်းမှာ သိသိသာသာ ဆက်လက်မြင့်တက်နေပါတယ်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလအထိ စာရင်းတွေအရ ခရီးသွား ၄ သိန်းကျော် လာရောက်ခဲ့ပြီးပြီဖြစ်လို့…

ဇန်န၀ါရီလ ၂၃ ရက်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ဘန်ကောက်မြို့မှာ ဒီကနေ့ သောကြာနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၂၃ ရက်ညမှာ ကျင်းပတဲ့ ONE Championship Firday Flight 139 ပြိုင်ပွဲမှာ ချင်းလူငယ်ဖိုက်တာ ဆလိုင်းထန်းခွီရှိန်းက ပြိုင်ဘက် ထိုင်းဖိုက်တာကို ဒုတိယအချီမှာပဲ ထိမိတဲ့ထိုးချက်နဲ့ အလှဲထိုးအနိုင်ယူနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ အသက် ၁၉ နှစ်အရွယ်၊ အရပ် ၅ ပေ ၄ လက်မရှိတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံကိုယ်စားပြု ချင်းလူငယ်ဖိုက်တာ ဆလိုင်းထန်းခွီရှိန်းဟာ မြန်မာရိုးရာလက်ဝှေ့မှာ လက်ဆပြင်းသူဖြစ်ပြီး One Championship ပြိုင်ပွဲကို ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ၊ အောက်တိုဘာလ ၂၄ ရက်နေ့မှာ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ဘန်ကောက်မြို့မှာ ပထမဆုံးပွဲဦးထွက် ပထမဆုံးကစားခဲ့ပြီး ပြိုင်ဘက်ကို ဒိုင်အမှတ်နဲ့ ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပါတယ်။ ဆလိုင်းထန်းခွီရှိန်းအနေနဲ့ One Championship…

ဇန်န၀ါရီလ ၂၂ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ထဲမှာ ခိုလှုံနေကြတဲ့ မြန်မာစစ်ဘေးရှောင်တွေကို ပြည်နယ်အစိုးရက ကောင်းမွန်စွာ စောင့်ရှောက်ထားပြီး အခုလို လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ ကူညီပံ့ပိုးမှုတွေက ပြည်နယ်ရဲ့ ပုံရိပ်ကို ကောင်းမွန်စေသလို ခရီးသွားလုပ်ငန်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကိုလည်း အထောက်အကူဖြစ်စေတယ်လို့ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် ခရီးသွားလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာန ပြည်နယ်ဝန်ကြီး Lalnghinglova Hmar က ဇန်နဝါရီလ ၂၁ ရက်နေ့မှာ ပြောကြားကြောင်း India Today သတင်းမှာဖော်ပြပါတယ်။ “သူတို့တွေ အဆင်ပြေကြပါတယ်။ ကျန်းမာရေးလည်း ကောင်းမွန်ပြီး လုံလောက်တဲ့ ပံ့ပိုးမှုတွေ ရရှိနေကြတယ်” လို့ သူက ဆိုပါတယ်။ သူကဆက်ပြီး “မီဇိုရမ်အစိုးရဟာ ခရီးသွားလုပ်ငန်းကို စီးပွားရေးရဲ့ အဓိက ဦးစားပေးကဏ္ဍတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ အိုက်ဇော်မြို့ကနေ ၃ နာရီလောက် သွားရတဲ့ Thainzal အရပ်မှာ ခရီးသွားလုပ်ငန်း…

ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ Lawngtlai ခရိုင်မှာ အိမ်နီးချင်း မြန်မာနဲ့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွေကနေ တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာသူတွေ များပြားလာတာကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ စိုးရိမ်ရမယ့် အခြေအနေတွေကို ဖြေရှင်းနိုင်ဖို့အတွက် ရှောင်တခင် ဝင်ရောက်စစ်ဆေးမှုတွေ လုပ်ဆောင်သွားဖို့ ဒုတိယခရိုင်ဝန် Donny Lalruatsanga ဦးဆောင်တဲ့ အတိုင်ပင်ခံအစည်းအဝေးတစ်ခုမှာကို ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီ (၁၉) ရက်နေ့က Lawngtlai မြို့မှာ ဆွေးနွေးခဲ့တယ်လို့ Times of India မှာ ဖော်ပြပါတယ်။ အဲဒီအပြင် တရားမ၀င် ၀င်ရောက်မှု ပြဿနာဟာ နောင်တစ်ချိန်မှာ ပြည်နယ်အတွက် ပိုပြီး ကြီးမားတဲ့ အခက်အခဲတွေ ဖြစ်လာနိုင်တာကြောင့် အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်းတင်မကဘဲ ရဲတပ်ဖွဲ့၊ အာသံရိုင်ဖယ် (Assam Rifles) နဲ့ ဒေသခံ အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်းတွေ အားလုံး…

ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ဘန်ကောက်မြို့မှာ လာမယ့်သောကြာနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပမယ့် ONE Championship Firday Flight 139 ပြိုင်ပွဲမှာ ချင်းလူငယ်ဖိုက်တာ ဆလိုင်းထန်းခွီရှိန်း နဲ့ ထိုင်းဖိုက်တာတို့ ယှဉ်ပြိုင်ထိုးသတ်သွားဖို့ ရှိပါတယ်။ အသက် ၁၉ နှစ်အရွယ်၊ အရပ် ၅ ပေ ၄ လက်မရှိတဲ့ မြန်မာကိုယ်စားပြု ချင်းလူငယ်ဖိုက်တာ ဆလိုင်းထန်းခွီရှိန်းဟာ မြန်မာရိုးရာလက်ဝှေ့မှာ လက်ဆပြင်းသူဖြစ်ပြီး One Championship ပြိုင်ပွဲကို ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ၊ အောက်တိုဘာလ ၂၄ ရက်နေ့မှာ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ဘန်ကောက်မြို့မှာ ပထမဆုံးပွဲဦးထွက် ပထမဆုံးကစားခဲ့ပြီး ပြိုင်ဘက်ကို ဒိုင်အမှတ်နဲ့ ရှုံးနိမ့်ထားပါတယ်။ One Championship ပြိုင်ပွဲမှာ ကစားတဲ့ပွဲအရေတွက်နည်းသေးတဲ့ ဆလိုင်းထန်းခွီရှိန်းအနေနဲ့…

ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ Serchhip ခရိုင် Thentlang ရွာအနီးက တောထဲမှာ အာဖရိကဝက်အဖျားရောဂါ (ASF) ကြောင့် တောဝက် အကောင် ၂၀ ခန့် သေဆုံးနေတာကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီးနောက် ၀က်မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းရှင်များအား သတိထားရန် ပြည်နယ် တိမွေးကုဌာနက သတိပေးထားကြောင်း ဇန်န၀ါရီလ (၂၀) ရက်နေ့မှာ North East Today မှာဖော်ပြပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလအစောပိုင်းမှာ ဒေသခံတွေက တောဝက်သေတွေကို စတင်တွေ့ရှိခဲ့တာဖြစ်ပြီး အာဏာပိုင်တွေကို အကြောင်းကြားခဲ့တာပါ။ သေဆုံးနေတဲ့ တောဝက်တွေဆီက အရိုးခြင်ဆီနမူနာတွေကို ဓာတ်ခွဲခန်းပို့ စစ်ဆေးခဲ့ရာမှာ ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့မှာတော့ ASF ရောဂါပိုးရှိနေတာ အတည်ပြုနိုင်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်မှာ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၁…

ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်။ မလေးရှားနိုင်ငံရောက် ချင်းဒုက္ခသည်များ သြစတြေးလျားနိုင်ငံကို အခြေချနေထိုင်နိုင်ရေး ကိစ္စရပ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး မလေးရှားရောက် ချင်းဒုက္ခသည်အဖွဲ့အစည်းများဖြစ်တဲ့ Alliance Of Chin Refugees ( ACR ) , Chin Refugees Committee (CRC) နှင့် Falam Refugee Organization (FRO) အဖွဲ့စည်းများပူး‌ပေါင်းပြီး သြစတြေးလျားနိုင်ငံအထက်လွှတ်တော်အမတ် Senator Dean Smith နဲ့ အထူးအစည်းအဝေး ပြုလုပ်ခဲ့တယ်လို့ ACR က ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ အစည်းအဝေးကို ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့ကနေ ၁၃ ရက်နေ့အထိ ကျင်းပခဲ့ပြီး သြစတြေလျားချင်းအဖွဲ့အစည်းမှ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ချို့နဲ့ အခြားတိုင်းရင်းသား မိတ်ဆွေတွေလည်း တက်ရောက်ခဲ့ကြတယ်လို့ ACR…

ဇန်နဝါရီလ ၁၇ ရက်။ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်အရှေ့တီမောနိုင်ငံမှာ အရှေ့တီမောသမ္မတနဲ့ ချင်းလူအခွင့်အရေးအဖွဲ့ ( CHRO) ကိုယ်စားလှယ်တွေ တွေ့ဆုံမှုတွေ ရှိခဲ့ပြီး ရက်ပိုင်းအကြာ မနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့မှာ ရန်ကုန်မြို့ရှိ တီမောလက်စ်တေသံရုံးက သံရုံးယာယီတာဝန်ခံကို စစ်ကော်မရှင်ရဲ့နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနကို ဆင့်ခေါ်တွေ့ဆုံပြီး အာဏာသိမ်းစစ်ကော်မရှင်ရဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် အဖွဲ့အစည်းတွေကို ထိတွေ့ဆက်ဆံတာကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကန့်ကွက်ကြောင်း မြန်မာ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ၊ အမြဲတမ်းအတွင်းဝန် ဦးဟောက်ခန့်ဆုမ်းက အသိပေးခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ထုတ်ပြန်ချက်မှာ မြန်မာစစ်ကော်မရှင်ကို ဆန့်ကျင်တဲ့ ဘယ်အဖွဲ့အစည်းနဲ့ တီမောအစိုးတို့ တွေ့ဆုံတယ်လို့ ထုတ်ပြန်တာမရှိပေမယ့် ချင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့နဲ့ တီမောသမ္မတို့ ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့မှာ တွေ့ဆုံခဲ့တာကြောင့် အခုလို မြန်မာနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ တီမောသံရုံး ယာယီတာဝန်ခံကို ဆင့်ခေါ်သတိပေးတာလည်းဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံ…