ချင်းပြည်သတင်း

ဇန်နဝါရီလ ၂၁ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်မှာ “စိတ်ကျန်းမာရေး၊ ကျား၊ မရေးရာ နှင့် ပဋိပက္ခများ” သုတေသနအစီရင်ခံစာ ပြုလုပ်စဉ် အိမ်တွင်းအကြမ်းဖက်မှု ၊ ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်သူတွေထံက အကြမ်းဖက်တာအပြင် ပဋိပက္ခနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြမ်းဖက်မှုတွေကိုလည်း တွေ့ရှိခဲ့ရတယ်လို့ ဒီကနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၂၁ ရက်နေ့မှာ ပြုလုပ်တဲ့ The HILLS Myanmar အဖွဲ့ကထုတ်ဝေတဲ့ချင်းပြည်နယ်ဆိုင်ရာ သုတေသနအစီရင်ခံစာ အွန်လိုင်းမိတ်ဆက်ပွဲမှာ တာဝန်ရှိသူတွေက ပြောပါတယ်။ The HILLS Myanmar အဖွဲ့ကတာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက“အိမ်တွင်းအကြမ်းဖက်မှု၊ ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်သူတွေဆီကနေပြီးတော့ အကြမ်းဖက်တာတွေရှိတယ် ခြေလက်အရရော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရရော နောက်ပြီး ပဋိပက္ခနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြမ်းဖက်မှုတွေလည်း ကျနော်တို့တွေ့ရတယ် ဒါပေမယ့် ကျနော်တို့ ကွင်းဆင်းလုပ်နေတဲ့ချိန်မှာ လူတွေရဲ့ အတွေ့အကြုံ သူတို့ကြုံတွေ့ခဲ့ရတဲ့ သူတို့ဘဝတွေအကြောင်းတွေသော်လည်းကောင်း သူတို့နယ်ပယ်မှာ…

ဇန်န၀ါရီလ ၂၀ ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလအတွင်း ချင်းပြည်နယ်က တီးတိန်မြို့နယ်၊ ကန်ပက်လက်မြို့နယ်နဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် ၊ ကျမ်းဖိုင်မြို့နယ် ရောက်နေ့တဲ့ ချင်းစစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူတွေကို အခြေခံစားနပ်ရိက္ခာတွေ ကူညီထောက်ပံ့ခဲ့တယ်လို့ Network for Chin Community Development ( NCCD) က ဇန်နဝါရီလ ၂၀ ရက်နေ့မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ချင်းလူထုဖွံ့ဖြိုးရေးကွန်ယက်အဖွဲ့အစည်း( NCCD) အနေဖြင့် ဇန်နဝါရီလ(၁၂)ရက်နေ့ကနေ (၂၀)နေ့အထိ (၉)ရက်အတွင်း စစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူများရောက်ရှိနေကြသည့် ချင်းပြည်နယ် တီးတိန်မြို့နယ်တွင် (၁)နေရာ၊ ကန်ပက်လက်မြို့နယ်တွင်(၃)နေရာနှင့် ချင်းဒုက္ခသည်များရောက်ရှိနေသည့် မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ ကျမ်းဖိုင်မြို့နယ်တွင် (၁)၊ လုံလေမြို့နယ်တွင် (၁)နေရာစုစုပေါင်း ကျေးရွာ(၆)နေရာတွင် အခြေခံလိုအပ်သည့် ဆန်၊ ဆီ၊ ဆားများကူညီထောက်ပံ့မှုပေးနိုင်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ NCCD ကို…

ဇန်န၀ါရီလ ၂၀ ရက်။ ချင်းအမျိုးသားတက္ကသိုလ်(Chin National University) မှာ ဘွဲ့ကြို ၊ ဘွဲ့လွန် ဒီပလိုမာသင်တန်းတွေအပါအဝင် လျှပ်စစ်အင်ဂျင်နီယာ၊ မြို့ပြအင်ဂျင်နီယာနဲ့ ဥပဒေပညာသင်တန်းတွေ စတင်ဖွင့်လှစ်တော့မယ်လို့ Chinland Council က ဖွဲ့စည်းပေးထားတဲ့ ချင်းပြည် ( Chinland) အစိုးရ၊ပညာရေး၀န်ကြီးဌာနက ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ဖွင့်လှစ်တော့မယ့် သင်တန်းတွေအတွက် ဝင်ခွင့်စာမေးပွဲဖြေဆိုလျှောက်ထားတဲ့ ကျောင်းသားတွေအနေဖြင့် ဝင်ခွင့်စာမေးပွဲ ဖြေဆိုနိုင်ခွင့်နဲ့ ပက်သက်ပြီး သက်ဆိုင်ရာ မြို့နယ်၊ ဒေသပညာရေးရုံး ဒါမှမဟုတ် နီးစပ်ရာ မြို့နယ်၊ ဒေသ ပညာရေးရုံး (သို့မဟုတ်) ကျောင်းတွေမှာ ဆက်သွယ်စုံစမ်းနိုင်ပြီလို့လည်း ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ကျောင်းသားတွေအနေဖြင့် ဝင်ခွင့််စာမေးဖြေဆိုလာတဲ့ချိန် လိုအပ်တဲ့ စာရွက်စာတမ်း၊ အထောက်အထားများနဲ့ သိရှိရမယ့် အချက်အလက်တွေကို သက်ဆိုင်ရာမြို့နယ် ၊…

ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အာဏာသိမ်း စစ်ကော်မရှင် လက်ချက်ကြောင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ တစ်နှစ်တာအတွင်း အမျိုးသမီး (၇၉၂) ဦးသေဆုံးခဲ့ရတဲ့အထဲ ချင်းပြည်နယ်က အမျိုးသမီး (၈) ဦးလည်း ပါဝင်တယ်လို့ မြန်မာ့အမျိုးသမီးသမဂ္ဂ(BWU) ရဲ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ သိရပါတယ်။ စစ်အုပ်စုရဲ့ လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၆၂၁ ဦး၊ လက်နက်ကြီး ပစ်ခတ်ခံရမှုကြောင့် ၁၀၂ ဦး၊ မတရားသတ်ဖြတ်ခံရမှုကြောင့် ၃၉ ဦး၊ မြေမြှုပ်မိုင်းကြောင့် ၁၃ ဦး၊ မီးရှို့သတ်ဖြတ်ခံရမှုကြောင့် ၆ ဦး ၊ ပဋိပက္ခနှင့် ဆက်နွယ်တဲ့ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအကြမ်းဖက်ခံရမှုတွေကြောင့် ၅ ဦး၊၊ ထောင်တွင်းဆေးဝါးကုသခွင့် မရရှိမှုတွေကြောင့် ၃ ဦး နဲ့ ကျည်ထိမှန်မှုကြောင့်…

ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်။ ချင်းပြည်နယ် ၊ ဟားခါးမြို့နယ်က တင်ဒါကုမ္ပဏီတချို့နဲ့ လူပုဂ္ဂိုလ်တချို့ကို အမည်ပျက်စာရင်း ကြေညာပြီး ၎င်းတို့အနေဖြင့် ၁၅ ရက်အတွင်း လာရောက်ဖြေရှင်းခြင်းမရှိရင် ပိုင်ဆိုင်မှုတွေ သိမ်းပိုက်ပြီး ဟားခါးမြို့နယ်အတွင်း စီးပွားရှာနေထိုင်သွားလာခွင့် ပိတ်ပင်သွားမယ်လို့ CDF – Hakha Central Council က ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ CDF – Hakha Central Council က ကြေညာတဲ့ အမည်ပျက်စာရင်းမှာ ပါရှိတဲ့ ကုမ္ပဏီ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်တွေဟာ စစ်အုပ်စုရဲ့ အစေတော်ခံ ဒုတိုင်းမှူး၊ ဗျူဟာမှူးကအစ ၊ ဝန်ကြီးချုပ် နဲ့ ဝန်ထမ်းတွေ အားလုံးနဲ့ပူးပေါင်းပြီး အကျင့်ပျက်ခြစားမှုနဲ့ ကိုယ်ကျိုးအတွက် နာမည်မျိုးစုံနဲ့ ကုမ္ပဏီတွေထောင်နေကြတာလို့လည်း ဖော်ပြထားပါတယ်။ တင်ဒါလုပ်ငန်းတွေမှာလည်း…

ဇန်န၀ါရီလ ၁၄ ရက်။ ချင်းပြည်နယ် ၊ ဖလမ်းမြို့နယ် ၊ ဟားခါး – ဖလမ်းကြားမှာရှိတဲ့ လဲန်သဲ ( Lente ) ကျေးရွာကို စစ်ကော်မရှင်က ဒီကနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့ မနက်အစောပိုင်း ၁ နာရီလောက်မှာ လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ ခရစ်ယာန်ဘုရားကျောင်း ၂ ကျောင်းနဲ့ အရပ်သားအဆောက်အအုံ တချို့ ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံ သတင်းရင်းမြစ်ဆီကသိရပါတယ်။ ဒေသခံ သတင်းရင်းမြစ်က “ လဲန်သဲရွာက ဟားခါး -ဖလမ်းကြားမှာ ရှိတဲ့ ကျေးရွာဖြစ်တယ် နောက်ပြီး ဝေဘူလဘက်ကနေ စစ်ကြောင်းထိုးလာတဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့တွေဟာ လဲန်သဲရွာဘက်ကနေ လာကြတာဖြစ်တယ် မနေ့ကလည်း အပြန်အလှန်ပစ်ခေတ်မှုတွေ ရှိတယ် လဲန်သဲရွာမှာ အရပ်သားမရှိတာက ကြာပြီ ဆိုတော့ မနေ့ညက…

ဇန်န၀ါရီလ ၁၃ ရက်။   မြန်မာစစ်ကော်မရှင်က ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေထဲမှာ ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီမြို့နယ်အတွင်း ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတုန်းက Khonumthung သတင်းဌာနရဲ့ သတင်းသမားတစ်ဦးနဲ့ ၁၃ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦး အပါအဝင် လူ ၁၀ ဦးကို ရက်ရက်စက်စက် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခဲ့တဲ့ ဖြစ်စဉ်အပါအဝင် မြန်မာပြည်သူများအပေါ် ကျူးလွန်တဲ့ အခြေအနေတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အရှေ့တီမော(Timor-Leste) နိုင်ငံ၊ Dili မြို့က အစိုးရရှေ့နေရုံးမှာ တရားစွဲဆိုနိုင်ရေးအတွက်လျှောက်ထားစာကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်နေ့က တင်သွင်းခဲ့ပါတယ်။ ဒီအမှုကို Chin Human Rights Organisation (CHRO) ရဲ့ အမှုဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး Salai Za Uk ဦးဆောင်တဲ့အဖွဲ့ကနေ Myanmar Accountability Project (MAP) ရဲ့ ဝန်းရံပံ့ပိုးမှုနဲ့အတူ Timor-Leste နိုင်ငံအခြေစိုက် Da Silva Teixeira & Associados Lda ရှေ့နေအဖွဲ့က ရှေ့နေတွေဖြစ်တဲ့ Jose Teixeira နဲ့ Nuno…

ဇန်နဝါရီလ ၁၃ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်၊ ပလက်ဝမြို့နယ် ဒေသခံချင်းလူမျိုး “ အင်္ဂလီကန် အသင်းတော်၊စစ်တွေသာသနာပိုင်နယ်၊ သာသနာပိုင်ကြီး ဘီးရှော့ဗာနဗထောင်ဝှေ့ အသက်တော် ၈၂ နှစ်၊ သိက္ခာတော် ၅၇ ဝါ ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၀ ရက်နေ့ ည ၉ နာရီ ခွဲဝန်းကျင်မှာ ပလက်ဝမြို့မှာ ခရစ်တော်၌ အိပ်ပျော်သွားတယ်လို့ သိရပါတယ်။ အင်္ဂလီကန် အသင်းတော်၊သာသနာပိုင်ကြီး ဗာနဗထောင်ဝှေ့ကို မနေ့က ဇန်နဝါရီ (၁၂) ရက်နေ့ မွန်းလွဲပိုင်းအချိန် ပလက်ဝမြို့မှာ ခရစ်ယာန်ထုံးတမ်းစဉ်လာနဲ့အညီ င်္သဂြိုလ်ခဲ့ပြီး ပလက်ဝမြို့က လူထုပရိတ်သတ်တို့ လိုက်ပါပို့ဆောင်ခဲ့ကြတယ်လို့သိရပါတယ်။ ချင်းပြည်နယ်၊ ပလက်ဝဒေသခံ စစ်တွေသာသနာပိုင်နယ်မှ သာသနာပိုင်ကြီး (အနားယူသာသနာပိုင်ကြီး) ဘီးရှော့ဗာနဗထောင်ဝှေ့ ကွယ်လွန်ခြင်းအပေါ် ဝမ်းနည်းကြောင်း သဝဏ်လွှာပေးပိုခဲ့တယ်လို့ ရက္ခိုင်အမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ် (ULA/AA)…

ဇန်နဝါရီလ ၁၃ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်မှာ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ၊ ဒီဇင်ဘာလ တစ်လအတွင်း မိုင်းကြောင့် ၂ ဦးသေဆုံးပြီး ၁ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ Women for Justice – Wj ရဲ့ ဒီကနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၃ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်တဲ့ ဒီဇင်ဘာလအတွင်းချင်းပြည်နယ်နှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းအခြေအနေ ဖော်ပြချက်မှာ တွေ့ရပါတယ်။ ဒါ့ပြင် ချင်းပြည်နယ်နယ်မှာ ဒီဇင်ဘာလ တလအတွင်း စစ်ကော်မရှင်လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် နေအိမ် ၃၄ လုံး နဲ့ ဘုရားကျောင်း ၃ ကျောင်း ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့ရပြီး လူငယ် ၄ ဦးကိုလည်း စစ်ကော်မရှင်က ဖမ်းဆီးခဲ့တယ်လို့ Women for Justice ရဲ့ ဖော်ပြချက်အရ သိရပါတယ်။…

ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်။ စစ်အာဏာရှင်စနစ်နှင့် အခြားမည်သည့် အာဏာရှင်စနစ်မဆို အပြီးတိုင်ချုပ်ငြိမ်းရေး အတွက် ရည်မှန်းချက်တူညီသည့် မဟာမိတ်တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေနဲ့ လက်တွဲကာ စစ်ရေးနိုင်ငံရေး လုပ်ငန်းစဉ်တွေကို အရှိန်အဟုန်မြှင့် ဆောင်ရွက်သွားမယ်လို့ ချင်းပြည်သူ့အစည်းအရုံး (Chin People’s Union )/ချင်းပြည်သူ့တပ်မတော် (Chin People’s Army) က ဒီကနေ့ ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်နေ့မှာ ထုတ်ပြန်ကြေညာ ခဲ့ပါတယ်။ ချင်းပြည်သူ့အစည်းအရုံး/ချင်းပြည်သူ့တပ်မတော်ကို ချင်းညီနောင်အဖွဲ့ဝင်များဖြင့်ကြတဲ့ မင်းတပ်မြို့နယ်တော်လှန်ရေးဦးဆောင် ကော်မတီ/ မင်းတပ်မြို့နယ်ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့/ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့- မင်းတပ်၊ မတူပီတော်လှန်ရေး အဖွဲ့ချုပ်/ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့- မတူပီ နှင့် ကန်ပက်လက်မြို့နယ်ကောင်စီ/ ကန်ပက်လက်မြို့နယ် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့/ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့- ကန်ပက်လက် တို့အပြင် ဒိုင်ရ်ဒေသန္တရကောင်စီ/ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ – ဒိုင်ရ် တို့ကို စုစည်းပြီး ဒေသတွင်း…