WWW.CHINWORLD.ORG

DonBsco ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၃ ခုနှစ် မေလကတည်းက အိန္ဒိယနိုင်ငံ မဏိပူရ်ပြည်နယ်အတွင်းမှာ လူနည်းစု ကူကီး (Kuki) မျိုးနွယ်စုတွေနဲ့ လူများစု မိတ်တေး (Meitei) အသိုင်းအဝိုင်းကြား ပြင်းထန်တဲ့ လူမျိုးရေး အကြမ်းဖက် ပဋိပက္ခတွေ ဖြစ်ပွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီပဋိပက္ခတွေကြောင့် ကူကီး-ဇို မျိုးနွယ်စုဝင်တွေ ဖြစ်ကြတဲ့ “Bnei Menashe” ဂျူးအသိုင်းအဝိုင်းရဲ့ ဝတ်ပြုကျောင်းတွေပါ မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရပြီး၊ လူပေါင်း ၂,၀၀၀ ကျော်ဟာ နေရပ်စွန့်ခွာကာ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေမှာ သောင်တင်ပိတ်မိပြီး ဘေးအန္တရာယ်နဲ့ ရင်ဆိုင်ခဲ့ကြရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေတွေကြောင့် အစ္စရေးအစိုးရဟာ အဆိုပါ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေမှာ ပိတ်မိနေတဲ့ Bnei Menashe မျိုးနွယ်စုဝင်တွေကို အစ္စရေးနိုင်ငံထဲ အပြီးအပိုင် ရွှေ့ပြောင်းနေရာချပေးမယ့် “Wings of Dawn” (အာရုဏ်ဦးတောင်ပံများ) အမည်ရ…

ဇွန်လ ၁၅ ရက်။ တီးတိန်မြို့နယ် တွီးထန်ရွာနေ ဒေသခံလူငယ် Kap Lian Mang အား ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းမှာ လုပ်ကြံခံရတဲ့ ZRA-EC အဖွဲ့၀င် Pa Pau Ngaih Mang အမှု ကြောင့် ဖမ်းဆီးပြီး သေဒဏ် စီရင် လိုက်ကြောင်း တီးတိန်ခရိုင် အတွင်းမှာ အခြေပြု စစ်ရေးလှုပ်ရှားသည့် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း တခု ဖြစ်သော Zomi Revolutionary Army-Eastern Command (ZRA-EC) က ဇွန်လ ၁၄ ရက်နေ့ရက်စွဲဖြင့် ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ထုတ်ပြန်ချက်ထဲမှာတော့ ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန်လ ၉ ရက်နေ့မှာ Pa Pau Ngaih Mang လုပ်ကြံ သတ်ဖြတ် ခံရတဲ့…

ဇွန်လ ၁၅ ရက်။ ဖလမ်းမြို့ကို ထိုးစစ်ဆင်ဖို့ စစ်ကောင်စီက ခြေကုတ်ယူတပ်စွဲခဲ့တဲ့ ဖလမ်းမြို့နယ်အတွင်းက ဆွမ်ဟရန် (Sumhrang) ရွာကို ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန်လ ၁၃ ရက်နေ့က နေရပ်ပြန်လာတဲ့ ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦး ဗုံးအကြွင်းအကျန် နင်းမိလို့ ခြေထောက်တစ်ဖက် ဖြတ်တောက်လိုက်ရတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွ့ဲတွေ ဆွမ်ဟရန် ကျေးရွာကနေ ဆုတ်ခွာသွားပြီးနောက် ဒေသခံတွေဟာ ၎င်းတို့နေအိမ်တွေ ပြန်လည်ပြုပြင်ဖို့ အတွက် ကျေးရွာအတွင်း ပြန်လာနေကြတာဖြစ်ပြီး တိုက်ပွဲပဋိပက္ခတွေအတွင်း နေအိမ် အလုံး ၄၀ ကျော်အထိ ပျက်စီးခဲ့ရတယ်လု့ိ ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။ ဒေသခံတစ်ဦးက “ မပေါက်ကွဲသေးတဲ့ ဗုံးနင်းမိလို့ ဒဏ်ရာအပြင်းအထန် ရသွားတဲ့သူကို ဟားခါးဆေးရုံပို့ဆောင်ထားပြီး ဆေးကုသထားတယ်လု့ိသိရတယ် အခုလို ဖြစ်သွားတော့ စစ်ရှောင်တွေအနေနဲ့ နေရပ်ပြန်လာဖို့ တော်တော်လေး စိုးရိမ်သွားကြတယ်…

ဇွန်လ ၁၃ ရက်။ ရှေ့တမ်းစစ်မျက်နှာမှာ အသက်စွန့် တိုက်ပွဲဝင်နေကြတဲ့ ရှေ့တန်းက ရဲဘော်တွေအတွက် နောက်တန်းကနေ နိုင်ရာဝန်တွေဖြင့် ဆက်လက် အားဖြည့်ပါဝင် ကူညီထောက်ပံံ့ပေးကြဖို့ ရပ်နီး၊ ရပ်ဝေး သွေးချင်းညီအစ်ကိုတွေကို မင်းတပ်မြို့နယ် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့က ဇွန်လ ၁၃ ရက်နေ့တွင် မေတ္တာရပ်ခံ ထားပါတယ်။ လက်ရှိအချိန်ကာလ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် ပြည်သူတွေ ရုန်းကန်လှုပ်ရှားနေရင်း အဆင်မပြေမှုတွေကြားကနေ မိသားစုအဆင်ပြေအောင် နေထိုင်နေကြရတဲ့ အချိန်ကာလဖြစ်ပေမယ့် ရဲဘော်တွေအတွက် မိမိချွေးနဲစာဖြင့် ဝမ်းစာမှဖဲ့ပြီး ထောက်ပံ့ကူညီပေးမှုတွေ ပေးလာကြတဲ့အပေါ် အထူးပင် ကျေးဇူးတင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ “ ကျနော်တို့ မျိုးဆက်သစ်လူငယ်လေးတွေဖြစ်ကြတဲ့ မိမိ၏ သားသဖွယ် မောင်သဖွယ် ညီအစ်ကိုသဖွယ်ဖြစ်ကြတဲ့ အသက်ကိုစွန့်ပြီး တိုက်ပွဲဝင်နေကြတဲ့ ရှေ့တန်းရဲလော်လေးတွေကို နောက်တန်းကနေ၍ မိမိတို့်နိုင်ရာဝန်တွေကို ဆက်လက်၍ အားဖြည့်ပါဝင်ကူညီထောက်ပံ့ပေးကြဖို့ အထူးမေတ္တာ…

ဇွန်လ ၁၃ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်၊ မတူပီမြို့နယ် ၊ ငလိုင်ရွာမှာ ဒီကနေ့ ဇွန်လ ၁၃ ရက်နေ့ မနက်ပိုင်း ၆ နာရီလောက်မှာ မီဇိုရမ်စစ်ရှောင်စခန်းကနေ ငလိုင်ရွာက နေအိမ်ကို သန့်ရှင်းရေးလုပ်ဖို့ ပြန်ရောက်လာတဲ့ အသက် (၇၀)နှစ်အရွယ်ရှိ အမျိုးသားတစ်ဦး မိုင်းနင်းမိလို့ သေဆုံးသွားတယ်လို့ ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။ မတူပီ ဒေသခံတစ်ဦးက “ဒီကနေ့ မနက် ၆ နာရီလောက်မှာ အိမ်သာသွားရင်း မိုင်းနင်းမိပြီး သေဆုံးသွားတယ်လို့ သိရတယ် သူက မီဇိုရမ် စစ်ရှောင်စခန်းကနေ ငလိုင်ရွာက သူတို့နေအိမ်ကို သွားပြီး သန့်ရှင်းရင်းလုပ်ဖို့ သွားရင်း အခုလို မိုင်းနှင်းမိပြီး သေဆုံးသွားတာဖြစ်တယ်” လို့ပြောပါတယ်။ မိုင်းနင်းမိလို့ သေဆုံးသွားတဲ့ အမျိုးသားဟာ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်က စစ်ရှောင်စခန်းမှာ နှစ်နဲ့ချီ…

ဇွန်လ ၁၂ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်၊ ဟားခါးမြို့တွင် ယာယီစွန့်ခွာနေရတဲ့ ဖလမ်းမြို့စစ်ရှောင်ပြည်သူ (၁၀၀) ကျော်ဟာ ဖလမ်းမြို့ကို မနေ့ ဇွန်လ ၁၁ ရက်နေ့က ပြန်လည်ရောက်ရှိခဲ့တယ်လို့ စစ်ကောင်စီက သတင်းထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ဟားခါးမြို့ကနေ ဖလမ်းမြို့ကို နေရပ်ပြန်ကြတဲ့ ဖလမ်းမြို့စစ်ရှောင်ပြည်သူတွေကို ဖလမ်းမြို့ ဌာနဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းတွေ မြို့မိမြို့ဖတွေက ထလန်လိုရပ်ကွက်ကနေ ကြိုဆိုခဲ့ကြတယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။ ဖလမ်းမြို့ ပြန်လည်ထူထောင်ရေးနဲ့ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းတွေကိုလည်း အရှိန်အဟုတန်မြှင့်တင် ဆောင်ရွက်လျက်သလို ဖလမ်းမြို့သူမြို့သားတွေ ဖလမ်းမြို့ကို နေရပ်ပြန်နိုင်ရေးအတွက်လည်း လိုအပ်တဲ့ အကူအညီတွေကို ဖြည့်ဆည်းပေးလျက်ရှိတယ်လို့ စစ်ကောင်စီက ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ စစ်ကောင်စီပြန်လည် ထိန်းချုပ်လိုက်တဲ့ ဖလမ်းမြို့၊ တွန်းဇံမြို့နဲ့ တီးတိန်မြို့တွေအတွက် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးပစ္စည်းတွေကို ကလေးမြို့ကနေတဆင့် ပို့ဆောင်ပေးလျက်နေတယ်လို့လည်း စစ်ကောင်စီက မကြာခဏ သတင်းထုတ်ပြန်လေ့ရှိပါတယ်။ ဖလမ်းမြို့ကနေ တခြားဒေသ အသီးသီးကို…