Headlines

မီဇိုရမ်ပြည်နယ်မှာ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ် နေရာ ၈၁ ခု ထိန်းသိမ်းထား

သြဂုတ်လ ၂၇ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ရဲ့ ယဉ်ကျေးမှုနဲ့ သမိုင်းဝင် အမွေအနှစ်တွေအပေါ် အလေးထား အာရုံစိုက်မှုအသစ် ပြန်လည်ရရှိလာခဲ့ပြီး လက်ရှိအချိန်မှာ ပြည်နယ်အစိုးရက ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ထားတဲ့ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်နေရာ စုစုပေါင်း ၇၉ ခု နဲ့ အမျိုးသားအဆင့်ထိန်းသိမ်းထားတဲ့ (၂) ခုရှိတယ်လို့ အနုပညာနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးC. Lalsawivunga က သြဂုတ်လ (၂၇) ရက်နေ့မှာကျင်းပတဲ့ ပြည်နယ်လွှတ်တော်အစည်းအ၀းမှာ ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အဆိုပါ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်နေရာတွေကို အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ်တွေအတွက် ရေရှည်ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်နိုင်စေဖို့ “မီဇိုရမ် ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်များ၊ ရှေးဟောင်းသုတေသနနယ်မြေများနှင့် အကြွင်းအကျန်များဆိုင်ရာ အက်ဥပဒေ (၂၀၀၁)” (Mizoram Ancient Monuments and Archaeological Sites and Remains Act, 2001) အရ အကာအကွယ်ပေးထားတဲ့…

Read More

မြန်မာနိုင်ငံမှာဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော flash flood

Charlie Soe ============ နီပေါမှာ အခုဖြစ်သွားတာ မြန်မာနိုင်ငံ ချင်းပြည်နယ်မှာလည်း ဖြစ်ခဲ့ဖူးတယ် အခုရက်ပိုင်း နီပေါနိုင်ငံ တိဘက်နယ်စပ်ဘက်မှာ ရုတ်တရက် ရေကြီးပြီး လူအများအပြား သေဆုံး၊ ပျောက်ဆုံးနေတဲ့ သတင်းတွေကို တွေ့နေရပါတယ်။ ဒီဖြစ်ရပ်ကို လေ့လာကြည့်ရင်း ကျွန်တော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံမှာလည်း အလားတူဖြစ်စဉ်တစ်ခု ချင်းပြည်နယ်မှာ ၂၀၁၅ ခုနှစ်က ဖြစ်ခဲ့ဖူးတယ်ဆိုတာ သတိရမိပါတယ်။ တကယ်တော့ ဒီဖြစ်ရပ်နှစ်ခုမှာ စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းအောင် တူညီတဲ့အချက်တစ်ခုရှိပါတယ်။ တောင်ပြိုတယ် → မြစ်/ချောင်းပိတ်တယ် → ရေစုတယ် → သဘာဝရေကန်ဖြစ်တယ် → ရေတားပိတ်ဆို့မှု ပျက်ရင် အောက်ဘက်ကို ရုတ်တရက်ရေကြီးနိုင်တယ်။ ⸻ 🇳🇵 နီပေါမှာ ဘာဖြစ်ခဲ့တာလဲ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၂၆ ရက်က နီပေါနိုင်ငံ Rasuwa ဒေသဘက်မှာ…

Read More

MDF စစ်သင်တန်းကျောင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခံရလို့ ၄ ဦး သေဆုံးကာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူတွေ ရှိ

ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်းက Maraland Defence Force (MDF) ရဲ့ စစ်သင်တန်းကျောင်းတစ်ခုကို မနေ့သြဂုတ်လ ၂၅ ရက်နေ့ညက စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ ၄ ဦးသေဆုံးကာ၊ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူတွေလည်း ရှိနေတယ်လို့ ဒေသတွင်းသတင်းဌာနဖြစ်တဲ့ The Maraland Time က ဖော်ပြထားပါတယ်။ မနေ့ည ၁၁ နာရီလောက်မှာ MDF စစ်သင်တန်းကျောင်းတစ်ခုကို စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဘက်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ သင်တန်းသား ၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူတွေလည်း ရှိခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မရာဒေသခံတစ်ဦးက “ညက စစ်သင်တန်းစခန်းကို လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲလို့ သင်တန်းသား ၄ ဦး ကျဆုံးပြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရတဲ့သူတွေလည်း ရှိတယ်လို့ပြောတယ် ဒဏ်ရာရသူတွေကိုလည်းအိုက်ဇောလ် ဘက်ကို ပို့ပြီး ဆေးကုသနိုင်အောင်…

Read More

ဖလမ်းမြို့ကို ဆုတောင်းခြင်းဖြင့် ဘုရားသခင်ထံ အပ်နှံမယ့် အစီအစဉ်ပြုလုပ်မယ်လို့ သိရ

ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းမြို့မှာ လာမယ့် သြဂုတ်လ ၂၉ ရက်နေ့မှာ ဖလမ်းမြို့ကို ဆုတောင်းခြင်းဖြင့် ဘုရားသခင်ထံ အပ်နှံမယ့် အစီအစဉ်ရှိပြီး လူဦးရေ ၃ ထောင်စာအတွက် ပြင်ဆင်ထားတယ်လို့လည်း တာဝန်ရှိသူတွေထံကနေ သိရပါတယ်။ ဖလမ်းမြို့ကို ဆုတောင်းခြင်းဖြင့် ဘုရားသခင်ထံ အပ်နှံမယ့် အစီအစဉ်အခမ်းအနားအတွက် ဝတ်သားပိဿာ ၄၀၀ နဲ့ နွားနောက် အကောင်ကြီး တစ်ကောင်တို့ကို ပြင်ဆင်ဆင်ထားတယ်လို့လည်း တာဝန်ရှိသူတွေဘက်က ပြောပါတယ်။ အဆိုပါအစီအစဉ် ဖြစ်မြောက်အဖို့အတွက် ငွေကျပ် သိန်း ၂ ရာ အသုံးပြုမှာဖြစ်ပြီး နေရာဒေသအသီးသီးမှာ ရှိကြတဲ့ ဖလမ်းဒေသခံတွေအနေဖြင့် ငွေကြေးအားဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဆုတောင်းခြင်းအားဖြင့်လည်းကောင်းပါဝင် ပေးကြဖို့ကိုလည်း တာဝန်ရှိသူတွေဘက်က မေတ္တာရပ်ခံထားပါတယ်။ ဖလမ်းမြို့ကို ပြီးခဲ့တဲ့ ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့မှာ စစ်ကောင်စီက…

Read More

မလေးရှားနိုင်ငံ Bukit Jalil ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းမှ မြန်မာနိုင်ငံသား ၄၀ ဦးကို ဩဂုတ် ၂၆ ရက် မြန်မာနိုင်ငံကိုပြန်လည်ပို့ဆောင်မည်

မလေးရှားနိုင်ငံ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဌာန၏ Bukit Jalil ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းမှ မိမိဆန္ဒအလျောက် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ရန် လျှောက်ထားတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသား ၄၀ ဦးကို ဩဂုတ် ၂၆ ရက်မှာ မြန်မာနိုင်ငံကို ပြန်လည်ပို့ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း မြန်မာသံရုံး(ကွာလာလမ်ပူမြို့)မှ ဒီနေ့ ဩဂုတ် ၂၄ ရက်မှာ အသိပေးကြေ ညာထားပါတယ်။ အဆိုပါ မြန်မာနိုင်ငံသားများအား မြန်မာ့လေကြောင်း အမှတ်စဉ် 8M 504 ဖြင့် ပြန်လည်ပို့ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ပြီး သက်ဆိုင်သူများ၏ မိသားစုဝင်များ သိရှိနိုင်ရန် စာရင်းကိုလည်း ဖော်ပြထားပါတယ်။ ထို့ပြင် မလေးရှားနိုင်ငံရှိ ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းများတွင် ရှိနေသည့် မြန်မာနိုင်ငံသားများနှင့်ပတ်သက်၍ တာဝန်ရှိသူများမဟုတ်သည့်သူများက သက်ဆိုင်ရာ မိသားစုဝင်များထံ ငွေကြေးလိမ်လည်တောင်းခံမှုများရှိနေကြောင်း ကာယကံရှင်များထံမှ ပြန်လည်သိရှိရသည်ဟု မြန်မာသံရုံးက အသိပေးထားပါတယ်။ ယင်းကြောင့် ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းများရှိ မြန်မာနိုင်ငံသားများ၏ မိသားစုဝင်များနှင့် နီးစပ်ရာအသိုက်အဝန်းများအနေဖြင့်…

Read More

ပလက်ဝမြို့နယ်မှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ ကလေးငယ်အပါအဝင် ၅ ဦးသေဆုံးပြီး ၁၇ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရ

ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်၊ ပလက်ဝမြို့နယ် ၊ စိမ်းညှင်းဝကျေးရွာကို စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့က ဒီကနေ့ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက် နေ့လည် ၁၂ နာရီဝန်းကျင်လောက်မှာ လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ ကလေးငယ်ပါအဝင် ၅ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး ၁၇ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ပလက်ဝမြို့အခြေစိုက် Paletwa Time ရဲ့သတင်းဖော်ပြချက်အရသိရပါတယ်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဟာ ပလက်ဝမြို့နယ် ၊ စိမ်းညှင်းဝကျေးရွာကို ဒီကနေ့ နေ့လည်ပိုင်း ၁၂ နာရီဝန်းကျင်လောက်မှာ ဂျက်ဖိုက်တာ ၂ စီးနဲ့ ပေါင် ၅၀၀ ဗုံးနဲ့ ပေါင် ၃၀၀ ဗုံး ၃ ကြိမ်ကြဲချတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး ရော့ကတ်သီး ၈ လုံးတို့ဖြင့်လည်း တိုက်ခိုက်ခဲ့ကာ၊အဆိုပါ စစ်ကော်မရှင်လေတပ်ကျဲချတိုက်ခိုက်လိုက်တဲ့ ဗုံးတွေဟာ ရွာဘုန်းကြီးကျောင်း ဓမ္မာရုံအဆောင်ကို ၁ လုံး၊…

Read More

အရက်သေစာဥပဒေ အတင်းကြပ်ဆုံး မီဇိုရမ်တွင် ဒေသထွက် ဘီယာနှင့် ဝိုင်ထုတ်လုပ်ရန် လိုင်စင်များ ချထားပေး

သြဂုတ်လ ၂၀ ရက်။ အိန္ဒိယတစ်နိုင်ငံလုံးမှာ အရက်သေစာဥပဒေ အတင်းကြပ်ဆုံး ပြည်နယ်တစ်ခု (Dry State) အဖြစ် လူသိများတဲ့ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်မှာ ဒေသထွက်သီးနှံအခြေခံ ဘီယာနဲ့ ဝိုင်ထုတ်လုပ်ခွင့် လိုင်စင်တွေကို စတင် စိစစ်ချထားပေးနေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ် Lalduhoma ကိုယ်တိုင် မကြာသေးမီက ပြင်ဆင်ပြဋ္ဌာန်းခဲ့တဲ့ Mizoram Liquor (Prohibition) Amendment Act, 2025 အရ ဒေသထွက်သီးနှံဘီယာ (Local Fruit Beer) ထုတ်လုပ်ရေးနဲ့ ဝိုင်စက်ရုံ (Wineries) တည်ထောင်ခွင့် လျှောက်ထားမှုတွေကို စိစစ်တဲ့ ရွေးချယ်ရေးကော်မတီ အစည်းအဝေးကို ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှာ သဘာပတိအဖြစ် ဦးဆောင်ကျင်းပခဲ့ပါတယ်။ ရရှိထားတဲ့ လျှောက်လွှာပေါင်း ၉၉ ခုအနက် ကော်မတီက စိစစ်မှုများ၊ အင်တာဗျူးများနှင့် ကွင်းဆင်းစစ်ဆေးမှုများ…

Read More

ကန်ပက်လက်မြို့နယ်စစ်ရှောင်စခန်းကို စစ်ကော်မရှင်က ဒရုန်းဖြင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ စစ်ရှောင်အမျိုးသမီး အပြင်းအထန်ဒဏ်ရာရခဲ့

ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်။ ကန်ပက်လက်မြို့နယ်အတွင်း စစ်ရှောင်ပြည်သူတွေ နေထိုင်ရာ တစ်နေရာကို သြဂုတ်လ ၁၅ ရက်နေ့က စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့က ဒရုန်းဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ စစ်ရှောင်အမျိုးသမီး ၁ ဦး အပြင်းအထန် ဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး စစ်ရှောင်တဲတချို့ ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ကန်ပက်လက်မြို့နယ် လူသားစာနာ ဘေးစီမံဌာနရဲ့ ဒီကနေ့ သြဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ သိရပါတယ်။ စစ်ရှောင်တွေ နေထိုင်ရာနေရာကို စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဘက်က ဒရုန်းဖြင့် ဗုံးသီး ၂ လုံးချကာ တိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ အသက် ၃၅ ခန့်အရွယ် စစ်ရှောင်အမျိုးသမီး ၁ ဦး ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး စစ်ရှောင်တဲ ၂ လုံးမှာလည်း လုံးဝ ပျက်စီးသွားခဲ့ရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန်လ လောက်ကလည်း ကန်ပက်လက်မြို့နယ်အတွင်း စစ်ရှောင်ရင်းသွာလာနေတဲ့…

Read More

မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ရဲ့ ဆေးကောလိပ်မှာ ပထမဆုံးအကြိမ် နှလုံးခွဲစိတ်ကုသမှု အောင်မြင်စွာ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့

သြဂုတ်လ ၂၀ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်မြို့တော်အိုင်ဇောလ်မှာရှိတဲ့ အစိုးရပိုင် ဇိုရမ်ဆေးကောလိပ်နဲ့ ဆေးရုံ (ZMC&H) က ဆရာဝန်တွေဟာ ဆေးရုံသမိုင်းမှာ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် နှလုံးဖွင့်ခွဲစိတ်မှု (Open-heart surgery) ကို အောင်မြင်စွာ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့တယ်လို့ တာဝန်ရှိသူတွေက သြဂုတ်လ ၂၀ ရက်မှာ ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။ နှလုံးသွေးကြောမကြီး သုံးခုစလုံး ပိတ်ဆို့နေတဲ့ (Triple Vessel Disease) ဝေဒနာကို ခံစားနေရတဲ့ အသက် ၆၉ နှစ်အရွယ် လူနာတစ်ဦးကို ဆေးရုံက နှလုံးနဲ့ ရင်ခေါင်းဆိုင်ရာ ခွဲစိတ်အထူးကုဆရာဝန် Dr Mary Hmingthantluangi နဲ့ Guwahati မြို့က ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံတစ်ခုက Dr Intekhab Alam တို့ ဦးဆောင်တဲ့အဖွဲ့က ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှာ ခွဲစိတ်ကုသပေးခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။…

Read More

ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီ ပညာရေး

ဆလိုင်းခင်မောင်သိန်း (Ed.D) “လူ”သည် “ပညာရေးစနစ်”ကို ဖန်တီး၏။ “ပညာရေးစနစ်”က လူနှင့်၊ နိုင်ငံကို ပုံသွင်းပြန်၏။ သို့ဆိုပါလျှင် … “ပညာရေးစနစ်” တစ်ခုသည် လူသား၏ ဘဝတစ်ခု၊ နိုင်ငံ၏ အနာဂါတ်တစ်ခုကို ပုံသွင်း၊ တည်ဆောက် ယူရာတွင် မည်မျှ အရေးပါသနည် ဆိုသည်ကို လူသားတိုင်း မေးသင့်၊ ဖြေသင့်သော မေးခွန်းတစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။ အသေချာဆုံးသော အဖြေတစ်ခုမှာ တခြားနိုင်ငံများနှင့် နိုင်းယှဉ်လျှင် ဘက်ပေါင်းစုံမှ လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံ နိမ့်ကျနေခြင်းမှာ မှားယွင်ခဲ့သော ပညာရေးစနစ်တစ်ခု၏ ရလဒ်သာ ဖြစ်သည်ကို မည်သူမျှ ငြင်းပယ်၍ မရနိုင်ပေ။ “ခေတ်သစ် ပညာရေးစနစ်”၊ ဤစနစ်ကိုကား “global citizenship” ဖြစ်လာရန် “global education” ဟု ပြောစမှတ် ပြုလာကြ၏။ လူသားတို့သည်…

Read More