နိုင်ငံတကာသတင်း

မတ်လ ၁၂ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ လောင်တလိုင်မြို့မှာ မြန်မာနိုင်ငံသား၊ ရခိုင်ကုန်သည် တစ်ဦးမေ့ကျန်ခဲ့တဲ့ ရူပီးငွေ ၁၅ သိန်းကျော်( မြန်မာကျပ်ငွေ သိန်း ၇၅၀ခန့်)ကို ပိုင်ရှင်ထံ ပြန်လည်ပေးအပ်ခဲ့တဲ့ သုံးဘီးကယ်ရီသမားကို ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်က ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်သွားမယ်လို့ ဒေသတွင်း သတင်းတွေဖော်ပြချက်အရ သိရပါတယ်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ လောင်တလိုင်မြို့၊ အမှတ် ၃ ရပ်ကွက်နေထိုင်သူ Pu Henry Lalhmingmuana ဟာ သုံးဘီးကယ်ရီဆွဲကာ အလုပ်အလုပ်ကိုင်သူတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၉ ရက်နေ့က မြန်မာနိုင်ငံသား၊ ရခိုင်ကုန်သည်တစ်ဦးက Pu Henry Lalhmingmuana ဆီ သုံးဘီးကို ဌားရမ်းခဲ့ပြီး ၎င်းတည်းခို ခန်းတခုကို ပို့ဆောင်ခဲ့စဉ် ရခိုင်ကုန်သည်က သုံးဘီးပေါ်မှာ အိတ်အမဲရောင်ထဲထည့်ထားတဲ့ ရူပီး…

မတ်လ ၁၀ ရက်။ အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ နော့ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်၊ ရှားလော့မြို့မှာရှိတဲ့ မြန်မာကွန်မြူနတီတွေ ပူးပေါင်းပြီး မတ်လ ၈ ရက်နေ့က ပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီရေး ရန်ပုံငွေရှာဖွေပွဲနဲ့ တွေ့ဆုံပွဲကို ဒေါက်တာဆာဆာ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး အဲဒီ တွေ့ဆုံပွဲအပြီးမှာချင်းတိုင်းရင်းသားတွေ အပါအဝင် မြန်မာပြည်သူထောင်နဲ့ချီ အလုပ်လုပ်ကိုင်နေကြတဲ့ နာမည်ကျော် ဟီရှိုဆူရှီ (Hissho Sushi) ကုမ္ပဏီကိုလည်း သွားရောက်လည်ပတ်ခဲ့ပါတယ်။ ချင်းကွန်မြူနတီတွေရဲ့ ချိတ်ဆက်ကူညီပေးမှုနဲ့အတူ ဟီရှို ဆူရှီလုပ်ငန်းက လုပ်ငန်းရှင်သူဌေးကြီးတွေနဲ့ပါ ဒေါက်တာဆာဆာ တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံနိုင်ခဲ့တာဖြစ်လို့ ဒါဟာ တိုင်းရင်းသားအင်အားစုတွေရဲ့ ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်မှု အားကောင်းပုံကို ပြသနေတာလည်း ဖြစ်တယ်လို့ သုံးသပ်ကြပါတယ်။ မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီရေးအတွက် ရန်ပုံငွေရှာဖွေပွဲနဲ့ တွေ့ဆုံပွဲ ပြုလုပ်ခဲ့ရာမှ အထိမ်းအမှတ်ပစ္စည်းတွေနဲ့ အစားအသောက်တွေ ရောင်းချလို့ရသမျှ ရန်ပုံငွေအားလုံးကိုလည်း ဒေါက်တာဆာဆာဆောင်ရွက်မယ့် မြန်မာ့အရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွေမှာ သုံးဖို့အတွက် လှူဒါန်းခဲ့ကြပါတယ်။ အဲဒီပွဲမှာ…

မတ်လ ၉ ရက်။ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်အတွင်း အဓိကရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ်အသုံးပြုတဲ့ မီဇိုဘာသာစကားကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေရဲ့ အဋ္ဌမဇယား (8th Schedule) ထဲမှာ တရား၀င် ထည့်သွင်းသတ်မှတ်ပေးဖို့ တောင်းဆိုတဲ့ အဆိုပြုချက်တစ်ခုကို မီဇိုရမ်ပြည်နယ်လွှတ်တော်မှာ တင်သွင်းသွားမှာဖြစ်တယ်လို့ India Today Media မှာဖော်ပြပါတယ်။ လွှတ်တော်အတွင်းရေးမှူးရုံးရဲ့ အရာရှိတွေ ပြောကြားချက်အရ အဆိုပါ အဆိုပြုချက်ကို မတ်လ ၉ ရက်၊ တနင်္လာနေ့မှာ ကျင်းပမယ့် လွှတ်တော်အစည်းအဝေးရဲ့ မေးခွန်းမေးမြန်းခြင်းအစီအစဉ်အပြီးမှာ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် ပညာရေးဝန်ကြီး Vanlalthlana က တင်သွင်းသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအဆိုပြုချက်ဟာ အိန္ဒိယနိုင်ငံရဲ့ အဓိကဘာသာစကားတွေကို အသိအမှတ်ပြုတဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ဇယားထဲမှာ မီဇိုဘာသာစကား ပါဝင်လာစေဖို့ ကြိုးပမ်းမှုတွေကို ပိုမိုအရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်ဖို့ ရည်ရွယ်တာဖြစ်ပါတယ်။ မီဇိုဘာသာစကားဟာ မီဇိုမျိုးနွယ်စုအသီးသီးနဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းတွေကြားမှာ အချင်းချင်း…

မတ်လ ၇ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ကို ‌ဆောင်းရာသီကာလလည်ပတ်ချင်စရာ အကောင်းဆုံးပြည်နယ် ဖြစ်အောင်ဆောင်ရွက်သွားမှာဖြစ်ပြီး အခြေခံအဆောက်အအုံ မြှင့်တင်မှုတွေ လုပ်ဆောင်နေစဉ် အတွင်း ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ်နှစ်အတွင်းမှာ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွား စုစုပေါင်း ၁၂.၆၈ သိန်း (၁,၂၆၈,၀၀၀) ကျော် လာရောက်ခဲ့တယ်လို့ ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီး Lalnghinglova Hmar က မတ်လ ၆ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပတဲ့ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် လွှတ်တော်အစည်းအဝေးမှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ Mizo National Front (MNF) ပါတီမှ လွှတ်တော်အမတ် Lalchhandama Ralte ရဲ့ မေးမြန်းမှုကို ဝန်ကြီး Hmar က ပြန်လည်ဖြေကြားရာမှာ ၂၀၂၄ ခုနှစ်နဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း နိုင်ငံခြားခရီးသွား ၁၆,၈၉၈ ဦး အပါအဝင် စုစုပေါင်း…

မတ်လ ၄ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်အတွင်း ခိုလှုံနေထိုင်ကြတဲ့ ဒုက္ခသည်အချို့ဟာ တရားမဝင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေမှာ ပါဝင်ပတ်သက်နေတာကို တွေ့ရှိရပြီး၊ အချို့သူတွေကိုလည်း ပြင်းထန်တဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ အရေးယူထားတယ်လို့ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး K Sapdanga က လက်ရှိပြုလုပ်တဲ့ ပြည်နယ်လွှတ်တော်အစည်းအဝေးမှာ ပြောကြားခဲ့တယ်လို့ India Today Media က မတ်လ (၃) ရက်နေ့မှာဖော်ပြပါတယ်။ လက်ရှိကျင်းပနေတဲ့ ဘတ်ဂျက်အစည်းအဝေးအတွင်း ဝန်ကြီး Sapdanga က ပြန်လည်ဖြေကြားရာမှာ “အကြီးအကျယ် ဥပဒေချိုးဖောက်မှုတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အစိုးရဆီကို တရားဝင်အစီရင်ခံစာ တက်လာတာမျိုး မရှိသေးပေမဲ့၊ ဒုက္ခသည်အစုအဖွဲ့အချို့ဟာ ဥပဒေနဲ့မညီဘဲ အသေးစား စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေ လုပ်ကိုင်နေတယ်ဆိုတဲ့ ခိုင်လုံတဲ့ သတင်းအချက်အလက်တွေ ရရှိထားတယ်”လို့ ဆိုပါတယ်။ အာဏာပိုင်တွေဘက်ကလည်း ဒီအမှုတွေကို တက်ကြွစွာ စုံစမ်းစစ်ဆေးနေပြီး၊…

မတ်လ ၃ ရက်။ မြန်မာနိုင်ငံ၊ချင်းပြည်နယ်ဘက်ကနေ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ဖက်ကို တရားမဝင် ကွမ်းသီးမှောင်ခို တင်သွင်းနေမှုတွေကို ဥပဒေအရ ဆက်လက်အရေးယူသွားမှာဖြစ်တယ်လို့ မတ်လ ၂ ရက်နေ့က မီဇိုရမ်ပြည်နယ်၏ ( ၁၀ ) ကြိမ်မြောက် လွှတ်တော်ဘတ်ဂျက်အစည်းအဝေးမှာ ပြည်နယ် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ကပြောဆိုတယ်လို့ သိရပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံဘက်ကနေ ဝင်ရောက်လာတဲ့ ကွမ်းသီးတွေဟာ တရားမဝင်လမ်းကြောင်းတွေကနေ ဝင်ရောက်လာခြင်းဖြစ်လို့ အခွန်ကောက်ခံနိုင်ခြင်းမရှိဘဲ ၁၉၆၂ ခုနှစ် အကောက်ခွန် ဥပဒေကို ကျိုးဖောက်နေခြင်းဖြစ်တယ်လို့ ပြည်နယ် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ပူး – ကေ ဆပ်ဒန်ငါက ပြောဆိုထားတယ်လို့ သိရပါတယ်။ တရားမဝင်လမ်းကြောင်းကနေ ဝင်ရောက်လာတဲ့ ကွမ်းသီးတွေဟာ အခွန်မဲ့ပစ္စည်းဖြစ်တာကြောင့် ဈေးနှုန်းချိုသာစွာရောင်းချနေခြင်းဟာ တရားမဝင်ငွေကြေးစီးဆင်းမှုတွေကို များပြားစေရုံသာမက မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ရှိ ကွမ်းသီးစိုက်တောင်သူတွေရဲ့ ထွက်ကုန်ဈေးကွက်ကိုပါ ကြီးမားစွာ ထိခိုက်နေတာကြောင့်…

မတ်လ ၁ ရက်။ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က အီရန်အဓိပတိ Ayatollah Khamenei ဟာ သေဆုံးသွားပြီဖြစ်ကြောင်း ယနေ့မှာ တရားဝင်အတည်ပြု ထုတ်ပြန်လိုက်ပြီး Khamenei ကို “သမိုင်းတစ်လျှောက် အဆိုးဝါးဆုံး လူသားများထဲက တစ်ဦး” လို့ သတ်မှတ်ပြောဆိုလိုက်တဲ့အပြင် အခုသေဆုံးမှုဟာ အီရန်ပြည်သူတွေတင်မကဘဲ သူတို့ရဲ့လက်ချက်ကြောင့် သေဆုံး ဒါမှမဟုတ် ဒဏ်ရာရခဲ့ရတဲ့ အမေရိကန်ပြည်သူတွေနဲ့ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက လူသားအားလုံးအတွက် တရားမျှတမှု ရရှိတာဖြစ်တယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အီရန်အဓိပတိ Khamenei ဟာ အမေရိကန်ရဲ့ အလွန်ခေတ်မီတဲ့ ထောက်လှမ်းရေးနဲ့ ခြေရာခံစနစ်တွေကနေ ဘယ်လိုမှ ရှောင်တိမ်းနိုင်ခဲ့ခြင်းမရှိဘဲ အစ္စရေးနဲ့ အနီးကပ်ပူးပေါင်းပြီး လုပ်ဆောင်ခဲ့တဲ့ တိုက်ခိုက်မှုအတွင်း အခြားသော အီရန်ခေါင်းဆောင်ပိုင်းတွေနဲ့အတူ သုတ်သင်ခံလိုက်ရတာဖြစ်တယ်လို့ သမ္မတက ဆိုပါတယ်။ ဒါဟာ အီရန်ပြည်သူတွေအနေနဲ့ မိမိတို့နိုင်ငံကို မိမိတို့လက်ထဲ…

ဖေဖော်၀ါရီလ ၂၈ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ရဲ့ အိမ်ထောင်ရေးနဲ့ အမွေဆက်ခံမှုဆိုင်ရာ ဥပဒေပြင်ဆင်ချက်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လူမှုကွန်ရက်နဲ့ အများပြည်သူကြား ဝေဖန်ဆွေးနွေးမှုတွေ ပြင်းထန်နေချိန်မှာ၊ ဝန်ကြီးချုပ် Lalduhoma က ဒီပြင်ဆင်ချက်တွေဟာ အစိုးရက တစ်ဦးတည်းသဘောနဲ့ လုပ်ဆောင်တာမဟုတ်ဘဲ သက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းပေါင်းစုံနဲ့ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပြီးမှ လုပ်ဆောင်ခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ ခုခံကာကွယ်ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။ ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ယူထားတဲ့ ဝန်ကြီးချုပ် Lalduhoma တင်သွင်းခဲ့တဲ့ “မီဇိုအိမ်ထောင်ရေးနှင့် ပစ္စည်းအမွေဆက်ခံမှု (ပြင်ဆင်ချက်) ဥပဒေမူကြမ်း” ကို မီဇိုရမ်ပြည်နယ်လွှတ်တော်က ဒီလအစောပိုင်းမှာ အတည်ပြုခဲ့တာပါ။ ဒီဥပဒေဟာ ၂၀၁၄ ခုနှစ်က ပြဌာန်းခဲ့တဲ့ မူလဥပဒေကို ပိုမိုခိုင်မာအောင် လုပ်ဆောင်တာဖြစ်ပြီး မယားအများအယူစနစ်၊ လူမျိုးခြားနဲ့ လက်ထပ်ခြင်းနဲ့ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ပစ္စည်းပိုင်ဆိုင်ခွင့်ဆိုင်ရာ ပြဌာန်းချက်တွေကို ထည့်သွင်းထားတာဖြစ်ပါတယ်လို့ဆိုပါတယ်။ ဒီပြင်ဆင်ချက်အရ မယားအများအယူစနစ်ကို တရားဝင်ပိတ်ပင်လိုက်ပြီး အမျိုးသမီးတွေအနေနဲ့ လင်မယားပိုင်ပစ္စည်းရဲ့ ၅၀…

ဖေဖော်၀ါရီလ ၂၅ ရက်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ အစိုးရဌာနအသီးသီးက ဝန်ထမ်း ၂၉ ဦးဟာ ၎င်းတို့ရဲ့ တာဝန်တွေကို ကိုယ်တိုင်မလုပ်ဘဲ တရားမဝင် ကိုယ်စားဝန်ထမ်း (Proxy) ငှားရမ်းခိုင်းစေခဲ့တဲ့အတွက် အလုပ်ကနေ ထုတ်ပယ်လိုက်ရတယ်လို့ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုဝန်ကြီး K Sapdanga က ပြောကြားခဲ့ကြောင်း ဖေဖော်၀ါရီ ၂၅ ရက်နေ့မှာ India Today သတင်းဌာနကဖော်ပြပါတယ်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၄ ရက်နေ့က ကျင်းပတဲ့ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် လွှတ်တော်အစည်းအဝေးမှာ ဝန်ကြီးက အခုလို ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့တာပါ။ ဝန်ဆောင်မှုဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းတွေကို ချိုးဖောက်ပြီး ကိုယ်စားဝန်ထမ်းငှားရမ်းခဲ့တဲ့ ဝန်ထမ်း ၃၇ ဦးကို စစ်ဆေးခဲ့ရာမှာ ၂၉ ဦးကို အလုပ်ကနေ ထုတ်ပယ်ခဲ့ပြီး ကျန်တဲ့ ၈…

ဖေဖော်၀ါရီလ ၂၅ ရက်။ မီဇိုအမျိုးသမီးတစ်ယောက်အနေနဲ့ မီဇိုလူမျိုးမဟုတ်သူနဲ့ အိမ်ထောင်ပြုခဲ့ရင် မိမိရဲ့ လူမျိုးစုဝင်အဖြစ် ရပ်တည်ခွင့်နဲ့ ရသင့်ရထိုက်တဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ဆုံးရှုံးမှာဖြစ်သလို၊ သူမရဲ့ သားသမီးတွေပါ အစိုးရက သတ်မှတ်ထားတဲ့ လူမျိုးစုဆိုင်ရာ ခံစားခွင့်များ ရရှိဖို့ အရည်အချင်း ပျက်ပြယ်သွားမယ့် ဥပဒေပြင်ဆင်ချက်ကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊မီဇိုရမ်ပြည်နယ်လွှတ်တော်က ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၄ ရက်နေ့မှာ ကန့်ကွက်သူမရှိ တညီတညွတ်တည်း အတည်ပြုလိုက်ပါတယ်။ ဥပဒေနှင့် တရားစီရင်ရေးဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးအဖြစ်ပါ တာဝန်ယူထားတဲ့ ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် Lalduhoma က ဒီဥပဒေပြင်ဆင်ချက်ကို လွှတ်တော်မှာ တင်သွင်းခဲ့တာဖြစ်ပြီး၊ ဒါဟာ မီဇိုလူမျိုးတွေရဲ့ ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းတွေကို ခေတ်ကာလနဲ့အညီ ပြုပြင်ပြောင်းလဲဖို့နဲ့ လူမျိုးစုလက္ခဏာကို ပိုမိုခိုင်မာအောင် ထိန်းသိမ်းဖို့အတွက် ရည်ရွယ်တာဖြစ်တယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် မီဇိုအမျိုးသမီးတွေ အခြားလူမျိုးနဲ့ လက်ထပ်တဲ့အခါ လူမျိုးစုဆိုင်ရာ ခံစားခွင့်တွေ…