WWW.CHINWORLD.ORG

DonBosco အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်တဲ့ တီမော(Timor Leste ) နိုင်ငံကတရားရုံးမှာ ချင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့ (CHRO) ကနေ မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်တွေကို စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေနဲ့ တရားစွဲဆိုလိုက်တဲ့အမှုဟာ ဒေသတွင်းမှာတင်မကဘဲ ကမ္ဘာ့ဇာတ်ခုံမှာပါ အစိုးရချင်းအချင်းချင်း အရေးယူမှု (State-to-State Action) ထက် ကျော်လွန်တဲ့ တရားမျှတမှု ရှာဖွေရေးခြေလှမ်းသစ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ Timor Leste ကို အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာရေးအတွက် လုပ်ဆောင်တဲ့နေရာမှာလည်း စစ်ကော်မရှင် ဘက်က ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကန့်ကွက်ခဲ့တဲ့ သမိုင်းကြောင်းတွေ ရှိခဲ့ပါတယ်။ အခုလို သံတမန်ရေးရာ ဖိအားတွေနဲ့ အခက်အခဲတွေကြားကနေ မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်တွေကို အမှုဖွင့်ဖို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်တာဟာ Timor Leste ရဲ့ တရားမျှတမှုအပေါ် ခိုင်မာတဲ့ ရပ်တည်ချက်ကို ပြသလိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ Timor Leste တရားရုံးက အခုလို အမှုလက်ခံလိုက်တာဟာ အာဆီယံအဖွဲ့ထဲမှာ…

ဖေ ဖော်ဝါရီလ ၅ ရက်။ ဖလမ်းမြို့နယ်အတွင်း နဲ့ မြေပြန့်ဒေသ အပါအဝင် မီဇိုရမ်ပြည်ကို ရောက်ရှိနေတဲ့ ဖလမ်းမြို့နယ်က စစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူ လူဦးရေအားဖြင့် ၆၀၀ ကျော်ကို CNO က အခြေခံစားနပ်ရိက္ခာတွေနဲ့ မိုးကာတွေ သွားရောက်လှူဒါန်းနေတယ်လို့ ချင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ် ( CNO ) ရဲ့ Humanitarian Department မှ အတွင်းရေးမှူး Cung Ngai က ပြောပါတယ်။ ချင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ် (CNO) , Humanitarian Department မှ အတွင်းရေးမှူး Cung Ngai က “အခုကတော့ ဖလမ်းမြို့နယ်ထဲမှာပေးနေတယ် မြေပြန့်ဘက်လည်း ပါဝင်တယ် အခုပေးတဲ့ဟာတွေက လောလောဆယ်တော့ မပြီးသေးဘူး ကျန်နေသေးတယ် လူဦးရေအားဖြင့် ပေးရဖို့က ၆၀၀ ကျော်လောက်ဖြစ်တယ်…

ဖေဖော်ဝါရီလ ၄ ရက်။ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချသူဦးရေများစွာရှိတဲ့ ချင်းပြည်နယ်မြိုတော် ဟားခါးမြို့မှာ မှတ်ပုံတင်အသစ်ပြုလုပ်တာ စတဲ့ ကိစ္စတွေအတွက် ကြားခံပွဲစားတွေကြောင့် ဈေးသိန်းချီပိုပေးနေရတယ်လို ဟားခါးမြိုဒေသခံတွေဆီကနေ သိရပါတယ်။ မှတ်ပုံတင်အသစ်ပြုလုပ်ချင်သူတွေအနေဖြင့် ဟားခါးမြိုပေါ်မှာ လူကိုယ်တိုင်မရှိရင် လုပ်ဆောင်ပေးခ ၅ သိန်းခန့်ပေးဆောင်ရပြီး လူကိုယ်တိုင် ဟားခါးမြိုမှာရှိရင် ၂ သိန်းခန့် ပေးဆောင်ရတယ်လို ဟားခါးမြိုကို ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ကြသူတွေဆီကနေ သိရပါတယ်။ ဟားခါးမြို့နေဒေသခံတစ်ဦးက “ကျနော်ကတော့ ကိုယ်တိုင်လဝကရုံးသွား ဖောင်ဖြည့်ပြီးလုပ်တာ လက်ဖက်ရည်ဖိုးဆိုပြီး တစ်သောင်းငါးထောင်လောက်ပဲ ပေးခဲ့တယ် အခုက ဗမာ၊ ရခိုင် ပြီးတော့ ပလက်ဝဘက်က ဒေသခံတွေ ဟားခါးရောက်လာတော့ အရင်က ပွဲစားမလိုတာတွေတောင် သူတိုရောက်မှ လိုတော့တာ ဘာလိုလည်းဆိုရင် ကြားခံပေးတဲ့သူရှိရင် အမြန်လည်း ရတာပေါ့ အများအားဖြင့် ရုံးက အငယ်တွေက ပြည်မဖက်က ဓလေ့အကျင့်တွေ သယ်လာကြတာ…

ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းမြို့ကို ကလေး – သိုင်းငင်းလမ်းကနေ စစ်ကြောင်းထိုးလာတဲ့ တတိယစစ်ကြောင်းနဲ့ ချင်းလက်နက်ကိုင် တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်ဖွဲအကြား ဒီကနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်နေ့မနက်ပိုင်းမှာ ထိတွေ့တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲဘက်က ဗိုလ်မှူးအပါအဝင် စစ်ကော်မရှင်တပ်သား အယောက် ၃၀ ဝန်းကျင် သေဆုံးပြီး ၂၀ ကျော် ဒဏ်ရာရခဲ့သလို လက်နက်အများအပြား သိမ်းဆည်းရမိခဲ့တယ်လို့ Chin World Media ကို စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တွေကပြောပါတယ်။ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်က “သိုင်းငင်းကနေတက်လာတဲ့ စစ်ကြောင်း ၃ ကြောင်းမြောက်က ဗိုလ်မှူးအပါအဝင် အယောက် ၃၀ လောက်သေဆုံးတယ်လို ဒဏ်ရာရတာကလည်း ၂၀ ကျော်လောက် ဒဏ်ရာရသလို လက်နက် သိမ်းဆည်းမှုတွေလည်း အများအပြားရကြတယ်လို သတင်းပိုပါတယ်” လို့ပြောပါတယ်။ ဒီကနေ့ မနက်ပိုင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ…

ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။ တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ အောင်ချက်နည်းဆုံးပြည်နယ်ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ချင်းပြည်နယ်မှာ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲတွင်လည်း အောင်ချက်မြင့်မားရေးထက် မသမာမှုမရှိ၊ ရိုးရိုးသားသား ဖြေဆိုခြင်းသည်သာ အဓိက ပထမ ရည်ရွယ်ချက်ဖြစ်ကြောင်း အာဏာသိမ်းစစ်ကော်မရှင်ခန့် ချင်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဒေါက်တာဝုန်ဆွန်းထန်က တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ အောင်မြင်စွာကျင်းပနိုင်ရေး လုပ်ငန်းညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးမှာ ပြောကြားခဲ့တယ်လို့ ချင်းပြည်နယ် ခရိုင် (ပြန်/ ဆက်) ရဲ့ ဇန်နဝါရီလ ၃၀ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ သိရပါတယ်။ ဒီအစည်းအဝေးကို ချင်းပြည်နယ်၊ ဟားခါးမြို့၊ ချင်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရုံးမှာ ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်နေ့က ကျင်းပပြုလုပ်တဲ့ အစည်းဝေးမှာ ချင်းပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ်ဒေါက်တာ ဝုန်ဆွန်းထန်က ပြောကြားခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။ ချင်းပြည်နယ်ရဲ့ စုပေါင်းထုတ်ကုန် တန်ဖိုးကျဆင်းခြင်းထက် အကျင့်စရိတ္တပျက်ပြားခြင်းက ပို၍ကြောက်ဖို့ကောင်းကြောင်းနဲ့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ကျင်းပမယ့်…